Halıda açık renkli, solmuş veya renk değiştirmiş bölgeler çoğu zaman bir leke sanılır. Oysa bu bölgelerde genellikle bir şey eklenmemiş, aksine boya kaybolmuş veya değişmiştir. Bu yüzden temizlikle düzelmez. Özet: renk kaybının nedenini teşhis etmek önemlidir; çözüm temizlik değil, önleme ve gerektiğinde renk düzeltmedir.
Renk kaybının nedenleri
| Neden | Görünüm | Not |
|---|---|---|
| Güneş (UV) | Pencere önünde geniş, geçişli solma; halının altı ve mobilya altı canlı | Kırmızı ve mavi tonlar daha hızlı solar |
| Klorlu ağartıcı | Keskin sınırlı, damla veya sıçrama şeklinde beyaz-sarı lekeler | Bazen haftalar sonra ortaya çıkar |
| Benzoil peroksit (akne kremleri) | Yastık ve yatak çevresinde turuncu-sarı noktalar | Özellikle naylonda |
| Alkali ürünler ve idrar | Renk tonunun değişmesi, kahverengi-sarı halkalar | Asit boyalı naylon ve yünde |
| Gaz solması (ozon, azot oksit) | Mavi ve yeşillerin morumsu-kırmızımsı tona dönmesi | Isıtıcı ve trafik yakınında |
| Aşınma | Trafik yolunda renk açılması | Lif ucu kaybı, ışığı farklı yansıtma |
Teşhis için ipuçları
- Halının mobilya altında kalan bölgesi ile açık bölgeyi karşılaştırın; güneş solması geniş ve geçişlidir.
- Hav liflerini aralayarak dip kısımlarına bakın. Uç açık, dip koyu ise solma veya ağartıcı; tüm lif açık ise boya kaybı derindir.
- Lekenin şekli: sıçrama ve damla şekli kimyasal döküntüye işaret eder.
Çözüm seçenekleri
- Renk düzeltme (spot dyeing): Profesyonel renk ustaları, açılan bölgeyi asit veya dispers boyalarla yeniden renklendirebilir. Başarı lif türüne ve renge bağlıdır.
- Yama: Halının görünmeyen bir yerinden alınan parçayla değiştirme.
- Kabul: Güneş solması gibi geniş ve eşit renk kayıplarında halıyı çevirmek farkı dengeler.
Profesyonel not Temizlik sonrası "renk açıldı" şikâyetlerinde bölge genellikle zaten solmuştu, ancak üzerindeki kir farkı gizliyordu. Temizlik öncesi ekspertizde solmuş bölgelerin tespiti ve müşteriye bildirilmesi bu şikâyetleri önler. Bkz. müşteri bilgilendirme.
Dikkat Ağartıcı lekesini "temizlemek" için başka bir ağartıcı kullanmak hasarı büyütür. Ağartıcı lekeleri renk düzeltme ile ele alınır.
Önleme
- Doğrudan güneş alan pencerelerde UV filtreli perde veya film kullanın.
- Halıyı yılda bir iki kez çevirin.
- Klorlu ve peroksitli ürünleri halıdan uzak kullanın.
- Naylon halılarda pH'ı 9'u aşmayan temizlik ürünleri kullanın.
Sık Sorulan Sorular
Solan renk temizlikle geri gelir mi?
Hayır. Kir kaynaklı matlık temizlikle düzelir, ama gerçek boya kaybı düzelmez.
Çamaşır suyu lekesi neden sarı?
Klor, boyayı söktükten sonra bazı sentetik liflerin kendisini de sarartır.
Renk düzeltme kalıcı mı?
Doğru boyayla yapılan düzeltme kalıcıdır; ancak renk eşleşmesi her zaman mükemmel olmayabilir.
